Sabahattin Alinin tüm öykü ve romanlari gibi, Kuyucakli Yusuf da gercek yasamdan kurgulanmistir. Sabahattin Alinin cezaevinden kogus arkadaslarindan biridir Kuyucakli Yusuf.
Roman, Aydinin Nazilli kazasina yakin Kuyucak köyünde 10 yaslarindaki Yusufun anne ve babasinin katledilisi ile basliyor. Yusuf, olay sirasinda evdedir ve tüm olanlara tanik olur, hatta eskiyalarla bogusurken sag elinin basparmagindan olur. Zorbaligin ve adaletsizligin karsisinda caresizligin ilk deneyimidir Yusufun yasadigi. Devami da gelecektir.
Edremitte romanin bas karakterleri olan Yusuf ile Muazzezin aski etrafinda gelisen eser, romantik felsefeden kaynaklanan zengin ve fakir, zalim ve mazlum, köy ve kent, medeniyet ve tabiat arasindaki karsitliklardan beslenir.
Romanin sonunda Yusufun kasabadaki esraf ve bürokrat temsilcilerini öldürerek atini daglara dogru sürmesi nedeniyle eser, Türk edebiyatindaki baskaldiri ve eskiya romanlarinin öncüsü kabul edilir.
