Cenap ¿ahabettin'in Afak-¿ Irak adl¿ bu küçük eseri gazete sütünlar¿nda kalm¿¿ K¿z¿l Deniz'den Bädat'a kadar süren an¿lar¿d¿r. 1914 y¿l¿nda yap¿lm¿¿ bu gezinin gerçek sebebi anlä¿lamamaktad¿r. Ancak uzun y¿llar Hac bölgesi ve Suriye'de kald¿ktan sonra y¿llard¿r görmedi¿i Basra ve Bädat'¿ görmek arzusundan kaynakland¿¿¿n¿ söyleyebiliriz. Cenap bu gezilerinde hiç resmi ziyaret ve görü¿me de yapmam¿¿t¿r. K¿z¿l Deniz'de ilk kez Port Sudan liman¿nda durmu¿ sonra Aden'e geçmi¿tir. Basra körfezini geçerek Basra'ya gelmi¿ kanallar aras¿nda doläm¿¿, Süleyman Nazif'in buradaki valili¿inden söz etmi¿, fellahlar¿n ve bedevilerin hayatlar¿n¿ anlatm¿¿t¿r. Bölgedeki ¿ii-Sünni meselesini de geni¿ olarak incelemi¿tir. Bädat'ta o günlerde yäayan Araplar ne¿eyi ruhlar¿nda bulmu¿ insanlard¿r. Cenap, Bädat halk¿n¿n yäay¿¿¿n¿, örf ve adetlerini bütün ayr¿nt¿lar¿yla bu küçük an¿lar¿nda çok canl¿, nefis bir üslupla dile getirmi¿tir.
